Moe van mezelf

Uitgeput ben ik. Ik kan alleen nog maar huilen. Als ik mezelf tenminste uit heb kunnen zetten. Of in mezelf in ieder geval van standje: “doorgaan, want er moet nog zoveel!” heb kunnen halen. Ik wil niets meer. Niet afwassen, de gordijnen dicht doen, tandenpoetsen, of redelijk zijn. Ik wil in bed liggen met de dekens over me heen. En dat eigenlijk zelfs ook niet. Ik ben er te moe voor.

Hoe heb ik mezelf zo kunnen uitputten? Vraag ik mezelf af. Onder de douche bedenk ik me dat mijn vermoeidheid en en korte lontje waarschijnlijk veroorzaakt is doordat ik veel van mezelf vraag. En niet alleen vraag ik veel van mezelf, ik denk ook nog eens dat anderen het van me verwachten, dat ik ze niet teleur mag stellen, en dat ik alles wel even kan doen. Ik maak een lijstje met van wie ik dingen moet, en het ook nog belangrijk vindt: m’n ouders, m’n vrienden, m’n familie, m’n geliefde, m’n collega’s, m’n leidinggevenden. Eigenlijk iedereen die ik ken. En als het niet lukt scheldt ik mezelf uit. Geheel automatisch, er komt geen mens meer aan te pas tegenwoordig.

Maar ik wordt er wel enorm moe van. Dan wil ik in bed liggen, en dat er voor me gezorgd wordt. Maar toch ga ik door, want ik wil m’n geliefde niet teleurstellen. Hij heeft het ook druk. En hij vindt dat ik niet genoeg doe in het huishouden. Dus geef ik de badkamer een beurt en doe ik boodschappen. Fluitend, want als ik doe alsof het niet leuk is heeft m’n geliefde er volgende keer vast geen zin in.

En als je thuis, op de plek die helemaal van jou is, niet meer jezelf kunt zijn. Dan wordt je wel heel moe. Ik wel in ieder geval.

De kracht van kwetsbaarheid?

Een van de meest populaire Ted Talks is die van Brené Brown, een Texaansse onderzoekster naar schaamte en kwetsbaarheid. Omdat ik het praatje mooi vond, en het tweede praatje ook, kocht ik haar boek: de kracht van kwetsbaarheid. En vooral omdat ik dacht: ik voel me onwijs kwetsbaar, dus het zou heel fijn zijn als dat een kracht is…

Ik las het in één weekend uit. Niet alleen omdat het lekker wegleest, en het niet zo’n heel erg dik boek is, maar ook omdat ik te moe was om veel anders te doen. Pas zondagnamiddag voelde ik weer enige lust om uit vrije wil iets te ondernemen. Het weekend is altijd te kort.

Maar, zoals zo vaak, dacht ik na het lezen: en nu dan? Hoe ga ik wat ik geleerd heb toepassen op mijn leven? Hoe ga ik mijn kwetsbaarheid tot kracht maken? Ik had geen idee. Dat krijg je er van als je te snel leest. Ik moest het boek weer opnieuw openslaan, en reflecteren op het hetgeen ik lees:

1. Ik ga meer om hulp vragen. (Makkelijker gezegd dan gedaan, maar proberen kan altijd.)
2. Ik ga mezelf niet meer vergelijken met anderen. Niet met mensen van wie ik vind dat ze het slechter doen dan ik, en niet met mensen van wie ik vind dat ze het beter doen dan ik. Ik ben namelijk genoeg. En verbinding zoeken voelt beter dan je afzetten tegen anderen.
3. Ik ga grenzen stellen. Daar heb ik een gevoel van eigenwaarde voor nodig. Daar moet ik dus aan werken.
4. Ik ga me bij mogelijk verdovend gedrag (zoals winkelen, eten, tv-kijken, facebooken) afvragen waar ik werkelijk behoefte aan heb.
5. Ik ga meer doen met zelfcompassie, het helpt tegen perfectionisme.
6. Ook mindfulness haal ik niet van m’n lijstje.
7. Ik ga m’n eerste instincten (boos worden, verdedigen, verontwaardiging) proberen in te slikken, om meer ruimte te maken voor kwetsbaarheid.
8. Ik ga dankbaarheid beoefenen: op mooie momenten bewust dankbaar zijn. Of een dankbaarheidsdagboek bijhouden.

Hoe kom je de boom in? Een lijst(je).

Ik weet heus wel hoe ik uit de put kan komen. Ik heb er genoeg boeken over gelezen. Ik weet alleen niet waar ik moet beginnen. En hoe ik het vol kan houden. Tijd voor een to-do-lijst.

o Hardlopen. Bijvoorbeeld 1 x per week, met behulp van Evy. Dit heb ik wel eerder gedaan, maar ik word er alleen maar erg moe van. Ik voel de beloofde endorfinen niet. Toch verdient dit punt nog een kans: het is gezond.

o Elke dag een aantal zaken opschrijven die ik goed heb gedaan. Dit heb ik ook al een tijdje gedaan, maar niet volgehouden. Ik leef liever zonder na te denken over alles. Is het niet vreselijk om in je geheugen te moeten graven om iets positiefs over jezelf te zeggen, terwijl er met gemak honderd negatieve dingen boven komen drijven. Minstens.

o Iets met zelfcompassie. Zelfwaardering is passé, zelfcompassie is het antwoord. Schrijfster Kristin Neff schrijft dat ze “stijf opgerold zwart balletje van onzekerheid en angst, vol afkeer van mezelf” was. Herkenbaar. En dat ze dat met zelfcompassie te lijf ging. Heb boek bevat tientallen oefeningen. Dat is te veel. Ik kies deze: Als je vastzit in negativiteit, kun je de onderstaande zinnen gebruiken om je gevoelens te valideren, terwijl je je tegelijkertijd richt op op je verlangen om gelukkig te zijn: “Het is moeilijk om me op dit moment … te voelen. Je … voelen hoort bij het mens-zijn. Wat kan ik op dit moment doen om me gelukkiger te voelen?”

o Mindfulness. Deze trend lijkt geen trend te zijn maar een (voorlopig) blijvertje. Bedoeld om onze Monkey Brains onder controle te houden. Mijn pogingen staak ik zonder uitzondering omdat ik overspoeld raak door negativiteit en m’n uitgebreide to-do-lijst. Natuurlijk heb ik er een heel boek over, met talloze oefeningen, maar ik begin denk ik met een losse oefening uit Psyche & Brein.

o Embodied Cognition. Volgens de theorie van embodied cognition bepaalt de houding van je lichaam en je gezicht hoe je je voelt. Doe een power pose! Mijn plan is om trots rechtop te gaan lopen en zitten.

o Optimizer worden. In een workshop over Happiness (met grote H) leerde ik dat Maximizers de lat te hoog leggen en zichzelf te veel verantwoordelijkheid geven. Optimizers zijn succesvoller omdat ze succes minder zwart/wit zien en zichzelf niet alle verantwoordelijkheid toedichten. Klinkt onwijs moeilijk. Hoe word je een optimizer?!

o Een doel in m’n leven. Als je weet dat je “dit allemaal” ergens voor doet geeft dat je levensenergie. Mijn gebrek aan een specifieke passie achtervolgt me al sinds het kiezen van een vakkenpakket op de middelbare school. Of misschien is het angst om ergens helemaal voor te gaan? En andere opties uit te sluiten?

0 In de Flow raken. Als je in de flow bent ben je het gelukkigst. Je vergeet alles om je heen, en ben met je aandacht bij één zaak. Hier heb ik zelfs twee boeken over gelezen. Aangeraden wordt om een autotelische persoonlijkheid te ontwikkelen: om de dingen die je niet kunt veranderen lief te hebben, en om van alles een spel te maken zodat je er plezier aan beleeft. Kijk hoe het beter/sneller/ efficienter kan, houd lijstjes bij van je voortgang, splits moeilijke taken op in eenvoudigere taken.

Voorlopig het einde van de lijst…

Blog op WordPress.com.